Leven met Graantjes

Wim KruizeVanaf heden elke week op de LOTgenoten site een Graantje met instemming van de auteur Wim Kruize. Maar eerst een inleiding:

In oktober 2012 – dat is dus alweer bijna 7 jaar geleden – kreeg ik van Henk van Elferen, de toenmalige hoofdredacteur van Drop of Stroopwafels een mail waaruit ik enkele zinnen citeer: “… begreep ik dat u leraar Frans bent ge- weest en alweer geruime tijd heel tevreden in Frankrijk woont. Zelfs u zal wellicht nog eens ondervinden dat goed Frans spreken en schrijven wat problemen kan opleveren. Maar voor ons, eenvoudige Nederlandse emigranten in Frankrijk, levert de taal in de praktijk vaak problemen op. Dat is de reden dat ik al geruime tijd denk aan een taalrubriek in Drop of Stroopwafels. Dat moet geen leerboek zijn, maar praktische zaken uit het dagelijks leven bevatten en bij voorkeur op een lichte amusante toon. En dan kom ik nu een leraar Frans tegen. Zou een dergelijke rubriek iets voor u zijn? Zou u dus een medewerker van DoS willen worden? We betalen geen honorarium, zijn u wel zeer dankbaar voor uw eventuele medewerking.”

Ik had in 2012 nog een heel druk leven (bestuursfuncties, artikelen schrijven, culturele betrokkenheid in Bourgondië), maar na ampele overwegingen heb ik toch ja gezegd. Waarom? Omdat ik het niet kon laten weer lekker bezig te zijn als leraar. Ik durf het wel te bekennen; ik ben met hart en ziel leraar geweest. Ik kan geen spijker recht in een stuk hout slaan, maar geef mij een bord en een krijtje en daar ga ik…

Toch stond ik voor een groot probleem en dat was de diversiteit van het lezers- publiek van Drop of Stroopwafels. Er zijn sowieso natuurlijk lezers die helemaal niets van een taalrubriek moeten hebben. “Jakkes, al die taalregeltjes!” En de lezers die wel geïnteresseerd zijn, zijn niet aan elkaar gelijk wat hun kennisniveau van het Frans betreft. Om te illustreren wat ik precies bedoel, bedien ik me van een voorbeeld. Een aansprekend voorbeeld: lachen. Vast en zeker weten velen dat dat werkwoord in het Frans rire betekent. Dat glimlachen sourire betekent, weten heel veel mensen ook nog wel. Nu ga ik naar een hoger niveau. Wie weet wat grinniken, proesten van het lachen, schateren/schaterlachen, zich een hoedje/ongeluk/aap/bult/kriek lachen, de slappe lach hebben, in zijn vuistje lachen, lachen als een boer die kiespijn heeft betekent? De goede antwoorden worden schaarser. Ik maak het helemaal bont als ik vraag naar de betekenis van: glunderen, meesmuilen, giechelen, gniffelen, ginnegappen. Bij dat alles rijst ook nog eens de vraag: beschikt het Frans eigenlijk over een passende vertaling?

Afijn, u hebt inmiddels begrepen dat ik met een lastig probleem zat. Kun je in één rubriek lezers met verschillend niveau bedienen? Henk van Elferen had me bovendien nog zo ernstig gewaarschuwd: denk erom, geen leerboek maar wel een lichte amusante toon!
Ik ben, met angst in mijn ogen, aan de slag gegaan. In maart 2013 – het was in uitgavenummer 100! – kwam mijn eerste aflevering. Voor de nieuwe rubriek had ik de naam ‘Franse graantjes’ bedacht. Het moest immers gaan, niet om grote onder- werpen, maar om kleinigheden die mee- gepikt kunnen worden ten behoeve van het leven van alledag. Ik kreeg een enkele positieve reactie, maar dat zegt natuur- lijk niet veel. Ik had er eigenlijk geen idee van of de graantjes in goede aarde vielen. Ik ben maar gewoon doorgegaan, vijf jaar lang. Na Henk van Elferen kwam de nieuwe hoofdredacteur, Barend de Ronden. Ook met hem was er altijd een prettig overleg. Vijf jaar, dat werden dus 5 x 4 = 20 afleveringen.

Ik heb buitengewoon veel plezier beleefd aan het uitzoeken en het uitleggen van allerlei probleempjes die opduiken bij het hanteren van de Franse taal. Het ging zelfs een beetje mijn leven beheersen. Nam ik een Franse krant door of las ik een Frans boek, in steeds meerdere mate ontwikkelde ik een soort graantjes-oog: is deze uitdrukking geslaagd voor mijn rubriek, is dit opmerkelijke woord leuk voor de lezers om te weten? Ik zal het maar eerlijk zeggen, de graantjestijd is weliswaar voorbij en nog steeds is dat oog op de achtergrond doende.

Twintig afleveringen in totaal. In deze graantjes-special zult u ze allemaal aantreffen, zoveel mogelijk in de oor- spronkelijke vorm. Die special wordt u door het bestuur van de Association Drop of Stroopwafels als een cadeautje aangeboden ter gelegenheid van het 25-jarig jubileum. U kunt zich voor- stellen dat ik het een grote eer vind
dat mijn Franse Graantjes dat lot mogen beleven. Zoals dat in 2013 het geval was, hoop ik ook nu weer dat u die praktisch bedoelde pennenvruchtjes met plezier zult (her)lezen en… gebruiken.

Wim Kruize Juni 2020

Graantjes lezen? Klik hier voor meer Graantjes!

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Verwante berichten